PL: Kształtowanie plonowania i cech jakości odmian ziemniaka jadalnego i skrobiowego pod wpływem nawożenia | EN: Shaping the yield and quality characteristics of edible and starch potatoes under the influence of fertilization

abstractPL: Nawożenie ziemniaka jest jednym z najważniejszych elementów technologii produkcji, gdyż kształtuje wysokość oraz jakość plonu. Celem badań było wykazanie wpływu nawożenia organicznego międzyplonami rzepaku i gorczycy białej, naturalnego obornikiem i pomiotem kurzym oraz mineralnego azotem w pełnej dawce 127 N kg·ha-1 i dawce azotu zredukowanej do 42 N kg·ha-1 w połączeniu z 25 g·ha-1 preparatu Rhizosum N na przebieg wegetacji, plon i jego jakość u dwu odmian ziemniaka jadalnej Tajfun i skrobiowej Kuras. Trzyczynnikowe doświadczenie przeprowadzono w latach 2017-2019 metodą split-split-plot, na glebie klasy IIIa zaliczanej do kompleksu pszennego dobrego. Trzyletnie wyniki badań wskazują, iż przebieg wegetacji i plonowanie ziemniaka niezależnie od sposobów nawożenia oraz genotypu odmian było modyfikowane przez warunki przyrodnicze, a przede wszystkim ilość i rozkład opadów. Zastosowane rodzaje nawożenia istotnie modyfikowały masę bulw podczas wegetacji, plon oraz zawartość makropierwiastków, skrobi, suchej masy i witaminy C. Najwyższą masą bulw podczas wegetacji, plonem, zawartością makropierwiastków oraz witaminy C charakteryzowały się bulwy roślin nawożonych obornikiem i pomiotem kurzym, natomiast najwyższą zawartość skrobi i suchej masy zgromadziły bulwy nawożone międzyplonami rzepaku i gorczycy białej. Nawożenie naturalne i organiczne pozostawało w zależności z genotypem odmian. Wyższą masę bulw i plon u odmiany jadalnej wykształciły rośliny nawożone międzyplonem gorczycy białej oraz pomiotem kurzym, a u odmiany skrobiowej międzyplonem rzepaku oraz obornikiem. Zastosowane nawożenie mineralne azotem modyfikowało narastanie masy bulw podczas wegetacji i wysokość plonu oraz jego jakość. Wyższą masą bulw i plonem charakteryzowały się bulwy roślin nawożonych pełną dawką azotu, natomiast wyższą zawartością suchej masy i skrobi rośliny nawożone dawką zredukowaną w połączeniu z preparatem Rhizosum N.

abstractEN: Potato fertilization is one of the most important elements of the production technology, it shapes the yield and its quality. The aim of the study was to demonstrate the effect of organic fertilization with rape and white mustard catch crops, natural fertilization with manure and chicken droppings, and mineral fertilization with nitrogen in a full dose of 127 N kg·ha-1 and a nitrogen dose reduced to 42 N kg·ha-1 in combination with 25 g·ha-1 Rhizosum N preparation for the course of vegetation, yield and its quality in two varieties of the edible Tajfun and the starch Kuras. The three-factor experiment was carried out in 2017-2019 using the split-split-plot method, on soil class IIIa classified as good wheat complex. The three-year research results show that the course of vegetation and potato yielding, irrespective of fertilization methods and cultivar genotype, were modified by natural conditions, and primarily by the amount and distribution of rainfall. The applied types of fertilization significantly modified the tuber weight during vegetation, the yield and the content of macroelements, starch, dry matter and vitamin C. The tubers of plants fertilized with manure and chicken manure had the heaviest tuber during vegetation, the highest yield, content of macroelements and vitamin C, while tubers fertilized with intercrops of rape and white mustard had the highest content of starch and dry matter. Natural and organic fertilization depended on the genotype of cultivars. Heavier tuber and high er yield in the edible variety were developed by plants fertilized with white mustard catch crops and chicken droppings, and in the starch variety with rape intercrops and manure. The applied mineral nitrogen fertilization modified the growth of tuber mass during vegetation as well as the yield and its quality. The tubers of plants fertilized with a full dose of nitrogen were characterized by a heavier tuber, higher yield, and a higher dry matter and starch content of plants fertilized with a reduced dose in combination with Rhizosum N.

status: finished

collation: 77