Sürdürülebilir Limon Yetiştiriciliği Tarımında Dijital Toprak Veri Tabanı ve Konumsal Dağılım Haritası Hazırlanması: Mersin-Erdemli İlçesi Örnek Bir Çalışma, Türkiye | Preparation of Digital Soil Database and Spatial Distribution Map in Sustainable Lemon Cultivation: A Sample Study in Mersin-Erdemli District, Türkiye

Toprak, bitkilerin büyüme ve gelişme süreçlerini doğrudan etkileyen ve tarımsal üretimde verimliliği belirleyen en önemli unsurlardan biridir. Mersin-Erdemli ilçesi sınırları içerisinde yer alan 1700.44 hektar alan üzerinde yürütülen bu çalışmanın amacı; limon yetiştiriciliği yapılan araziler üzerinde dağılım gösteren farklı toprak serilerinin belirlenmesi, dağılım alanlarının haritalanması ile uygunluklarını değerlendirerek, toprak verimliliğini artırmaya yönelik gerekli iyileştirme önerileri sunmaktır. Çalışma alanının % 68.1’i limon, % 5.5’i mera, % 4.9’u orman ve geriye kalan % 21.5’i tarım dışı kullanılan arazilerden oluşmaktadır. Arazi gözlemleri ile topoğrafik, jeolojik ve arazi kullanım durumlarının incelenmesinden sonra, 8 adet toprak profil çukuru açılmış ve bunlardan 7 tanesinin farklı olduğu belirlenmiştir. Her bir profilden genetik horizon esasına göre alınmış toprak örneklerinin analiz sonuçları ile Toprak Taksonomisi’ne göre topraklar tanımlanmış ve sınıflandırılmıştır. Topraklar 3 ordo, 4 altordo, 4 büyük grup ve 7 alt grup içerisine yerleştirilmiştir. İncelenen toprak profillerinden 3 tanesi genç toprak özellikleri taşıması nedeniyle Entisol, 3 tanesi Inceptisol, 1 tanesi ise Mollisol olarak sınıflandırılmıştır. Araştırma alanı içerisinde; Zeytinlik Serisi (% 7.33) en küçük alana sahip iken Kargıcak Serisi (% 27.92) en fazla yayılım alanına sahiptir. Alata Serisi toprakları, yüksek taban suyu ve yetersiz drenaj koşulları nedeniyle limon yetiştiriciliği açısından olumsuz koşulları oluşturmaktır. Bu nedenle, bu topraklarda drenaj sistemlerinin iyileştirilmesi ve taban suyu seviyesinin kontrol altına alınması gerekmektedir. Kargıcak Serisi ise pH değeri ve organik madde içeriği açısından limon bitkisi için ideal koşullar sunmakla birlikte, bu seri topraklarında bahçe tesis edilirken toprak derinliğine dikkat edilmesi önerilmektedir. Menderes, Ahpaçbahşiş, Zeytinlik, Barbaros ve Eskiköy Serisi toprakları ise pH, organik madde içeriği ve taşlılık gibi olumsuz faktörlerin düzenlenmesi ile limon yetiştiriciliği için daha uygun ve verimli hale getirilebilineceği önerilmektedir.

Soil is one of the most important factors that directly affects the growth and development of plants and determines productivity in agricultural production. The aim of this study, conducted on an area of 1700.44 ha within the boundaries of Mersin-Erdemli district, is to determine distribution of different soil series and to evaluate their suitability for lemon cultivation and to provide necessary improvement recommendations to enhance soil fertility. 68.1%of the study area consists of lemon, 5.5% pasture, 4.9% forest and the remaining 21.5% non-agricultural land. After field observations and examination of topographic, geological and land use situations, 8 soil profile pits were opened and 7 of them were determined to be different. Soils were defined and classified according to the analysis results of soil samples taken from each profile on the basis of genetic horizon and soil taxonomy. The soils were placed in 3 ordos, 4 subordos, 4 major groups and 7 subgroups. 3 of them were classified as Entisol, 3 as Inceptisol and 1 as Mollisol due to their young soil characteristics. Within the research area; the Zeytinlik series (7.33%) has the smallest area, while the Kargicak series (27.92%) has the largest spread area. Alata series soils present challenges for lemon cultivation due to high groundwater levels and inadequate drainage. Therefore, improving drainage systems and controlling the groundwater level in these soils is essential. The Kargıcak series, on the other hand, provides ideal conditions for lemon plant in terms of pH and organic matter content; however, attention should be given to soil depth when establishing orchards in this series. The Menderes, Ahpaçbahşiş, Zeytinlik, Barbaros, and Eskiköy series soils can become more suitable and productive for lemon cultivation by addressing negative factors such as pH, organic matter content, and stoniness.