Effects of Different Plant Densities and Sowing Methods on Yield and Some Yield Components of Some Chickpea (Cicer arietinum L.) Cultivars in Van Ecological Conditions | Van Ekolojik Koşullarında Farklı Bitki Sıklıkları ve Ekim Şekillerinin Bazı Nohut (Cicer arietinum L.) Çeşitlerinde Verim ve Bazı Verim Öğelerine Etkisi

Thisstudy was carried out to determine the effects of various plant densities andsowing methods on yield and yield components of some chickpea (Cicer arietinum L.) cultivars with threereplications at split split plot design in randomized blocks in Van conditionsin 2009 and 2010. Inthe study, three different varieties of chickpea (Aziziye-94, ILC-482, andCanitez-87) were used as plant materials. Three chickpea cultivars were sown inthree different sowing densities (35, 50 and 65 seeds m-2) and foursowing methods (broadcasting to seeding depth, to the rows, contrary rows with90°, and contrary rows with 45°). In the study, seedling emergence time, plantnumber m-2, plant height, first pod height, number of branches,number of pods per plant, seed number per pod, seed number per plant, 100 seedweight, harvest index, grain yield per unit area and the crude protein contentwere determined .At the end of the study, the highest grain yields per unitarea in 2009 and 2010 were obtained from broadcasting to seeding depth methodas 104.6 and 158.6 kg/da from ILC-482 cultivar with the densities of 50 seeds m-2and from contrary rows with 90o method as 158.6 kg/da from ILC-482cultivar with the densities of 50 seeds m-2 respectively. The lowestgrain yields per unit area in 2009 and 2010 were obtained from sowing to therows method as 65.3 kg/da from Canıtez-87 cultivar with the frequency of 35seeds m-2 and from sowing to the rows method as 111.8 kg/da fromAziziye-94 cultivar with the densities of 35 seeds m-2,respectively. 

Bu çalışma, Van ekolojik koşullarındabazı nohut (Cicer arietinum L.)çeşitlerinde farklı ekim sıklıkları ve ekim yöntemlerinin verim ve bazı verimöğelerine etkisinin belirlenmesi amacıyla 2009 ve 2010 yıllarında iki yıl süreile “Tesadüf Bloklarında Bölünen Bölünmüş Parseller Deneme Desenine” göre üçtekrarlamalı olarak yürütülmüştür. Araştırmada materyal olarak Aziziye-94,ILC-482 ve Canitez-87 nohut çeşitleri kullanılmıştır. Denemeler üç farklı ekimsıklığında (35, 50 ve 65 tohum/m2) ve dört ekim şeklinde (ekimderinliğine serpme ekim, sıraya ekim, 90o ve 45o çapraz ekim)kurulmuştur. Araştırmada, bitki çıkış süresi, m2’de bitki sayısı, bitki boyu, ilk bakla yüksekliği, bitkideana dal sayısı, bitkide bakla sayısı, baklada tane sayısı, bitkide tane sayısı,100 tane ağırlığı, hasat indeksi, birim alan tane verimi ve ham protein oranıgibi özellikler incelenmiştir. Araştırma sonunda, 2009 ve 2010 yıllarında enyüksek tane verimi sırasıyla 104.6 kg/da ile ILC-482 çeşidinin 50 tohum/m2sıklığının serpme ekim yönteminde, 158.6 kg/da ile ILC-482 çeşidinin 50tohum/m2 sıklığının 90o çapraz ekim yönteminde eldeedilmiştir. En düşük birim alan tane verimi sırasıyla, 2009 yılında 65.3 kg/daile Canıtez-87 çeşidinin 35 tohum/m2 sıklığının sıraya ekimyönteminde, 2010 yılında ise 111.8 kg/da ile Aziziye-94 çeşidinin 35 tohum/m2ekim sıklığının sıraya ekim yönteminde elde edilmiştir.