Effect of rice moisture content at harvest on milled yield and some quality characters | Çeltikte hasat dane rutubetinin pirinç randımanı ve bazı kalite karakterlerine etkisi

English. The objective of this study was to determine the effect of rice moisture content at harvest on milled yield and some quality characters. This research was conducted at Thrace Agricultural Research Institute in 2001 and 2002. Long grain type Baldo, Rocca, and Kıral, and medium grain type Osmancık-97 rice varieties were used as research material. In order to obtain the crops which contain different moisture content, each year 8 harvesting times practiced with one week interval. The experiment was carried out in a randomized split block design with four replications. The highest grain moisture content obtained at the first harvest time, after then, it decreased. The percentage of sterile and unfilled grains had the similar results to grain moisture content. The highest total milled rice yield obtained between 16% and 25% moisture content. The high percent of unmatured and damaged grains obtained at the high harvest moisture content, then, it decreased. Depending on varieties, in general, the harvest moisture content between 21% and 24% gave the highest head rice yield. According to the results of this research, the varieties should be harvested at different moisture content, Baldo at 22%, Rocca at 24%, Kıral at 22-24%, and Osmancık-97 at 23%, respectively. The moisture content, more then 25% effected the seed germination negatively. As a result, the parameters examined in this study showed that rice should be harvested between 22% and 24% grain moisture content.

Turkish. Bu araştırmanın amacı, hasat dane rutubet içeriğinin, pirinç randımanı ve bazı kalite karakterlerine olan etkisini belirlemektir. Araştırma, 2001 ve 2002 yıllarında Trakya Tarımsal araştırma Enstitüsünde yürütülmüştür. Materyal olarak, uzun daneli Baldo, Rocca ve Kıral çeşitleri ile orta daneli Osmancık-97 çeşidi kullanılmıştır. Farklı dane rutubeti içeren mahsul elde edebilmek için her yıl, bir hafta ara ile 8 farklı zamanda hasat yapılmıştır. Araştırma için tesadüf blokları bölünmüş parseller deneme deseninde dört tekerrürlü bir deneme kurulmuştur, ana parseller çeşit ve alt parseller ise hasat zamanı olarak alınmıştır. Hasat dane rutubet içeriği, ilk hasatta en yüksek çıkmış, hasadın gecikmesine bağlı olarak azalmıştır. Son hasatlarda, %13-15 arasında değerlere düşmüştür. Steril ve dolmamış dane oranı değerleri de rutubet içeriği değerlerine benzer sonuç vermiştir. Toplam pirinç randımanı, yüksek rutubet içeren mahsullerde düşmüş ve %16-25 arasındaki değerlerde, normal sonuçlar vermiştir. Yüksek kırıksız pirinç randımanı sonuçları, çeşitlere göre değişerek, %21-24 arasındaki hasat rutubetlerinde elde edilmiştir. Araştırma sonucuna göre, Baldo çeşidinin %22, Rocca'nın %24, Kıral'ın %22-24 arasında ve Osmancık-97'nin ise %23 hasat dane rutubetinde hasat edilebileceği sonucu ortaya çıkmıştır. Çeşitlerden Osmancık-97 her iki yılda en yüksek pirinç randımanı değerlerini vermiştir. Hasat zamanına bağlı olarak, ham ve lekeli dane miktarları önce azalmış ve daha sonra bazı çeşitlerde biraz artış göstermiştir. Genelde, %25'den fazla hasat dane rutubeti, çimlenme oranını olumsuz yönde etkilemiştir. Bu araştırmada, incelenen parametrelerin sonuçlarına göre, en uygun çeltik hasat zamanı, tarladaki mahsulün %22-24 arasında dane rutubeti içerdiği dönem olduğu söylenebilir.