Breeding drought resistance cotton cultivars | Melezleme ıslahı ile kuraklığa dayanıklı pamuk çeşitlerinin geliştirilmesi

English. This study was conducted between years 1196 and 2003 at Nazilli Cotton Research Institute with the purpose of developing cotton varieties resistant to drought under Aegean conditions. In 1996, twelve hybrid combinations were formed by crossing three domestic varieties (Nazilli 84, M-503, M-342) as female parents with four foreign varieties (Blightmaster, CABU'CS-2-1-83, TAMCOT CD 3H, Sicala 33) as male parents and totally 581 hybrid boll were obtained. Pedigree breeding methodology was employed. In 1997, twelve F populations were grown under open-pollination conditions to produce sufficient seed for each F2 population. In 1998, F2 populations were grown and 210 individual plants were chosen according to project targets. In 1999, F2:3 progeny rows were grown and again 256 individual plants were chosen from the desirable ones. In 2000, F3:4 lines were planted and again 25 lines and 146 individual plants from these lines were selected. In 2001, F4:5 progeny rows were grown and 18 lines were selected meeting project aims. In 2002, two experiments were laid out side by side including check varieties and improved lines, one under normal irrigation conditions and the other water deficient conditions. According to results differences in yield were insignificant while in ginning turnout, fiber length, fiber fineness and fiber strength were significant. Twelve lines were selected according to ginning turnout, fiber length, fiber fineness and fiber strength for growing next generation in 2003. In 2003, similar trial was laid out as in 2002 side by side. Results were parallel to previous year's results, again differences between checks and lines in yield were insignificant while they were significant in other traits. According to results of 2002 and 2003 trials, lines NMS 39/11, MSİ 30/71, NMC 14/41 and NAB 16/22 were chosen to include multi-location yield trials.

Turkish. Bu araştırma Ege bölgesinde kuraklığa dayanıklı pamuk çeşitleri geliştirmek amacıyla 1996-2003 yıllarında Nazilli Pamuk Araştırma Enstitüsünde yürütülmüştür. 1996 yılında 3 yerli (Nazilli 84, M-503, M-342) ana ve 4 yabancı (Blightmaster, CABU'CS 2-1-83, TAMCOT CD 3H, Sicala 33) baba çeşitleri ile melezmemeler yapılarak 12 hybrit (F1) kombinasyonu oluşturulmuş ve toplam 581 melez koza elde edilmiştir. Araştırmada pedigri ıslah metodu uygulanmıştır. 1997 yılında 12 hybrit kombinasyonlarından her biri için yeterli miktarda F2 populasyonu oluşturulması amacıyla (F1) açık üretimi yapılmıştır. 1998 yılında F2 populasyonu açık üretimi yapılmış ve amaca uygun olarak tek bitki bazında 210 adet tek bitki seçilmiştir. 1999 yılında F2'de seçilen tek bitkiler ile F2-3 progeny sıralar oluşturmuşlar ve yine bu sıralardan amaca uygun 256 adet tek bitki seçilmiştir. 2000 yılında F3'de seçilen tek bitkiler F3-4 progeny sıraları oluşturulmuş ve yine bu sıralardan amaca uygun 146 adet tek bitki ve 25 adet hat seçilmiştir. 2001 yılında F4'de seçilen tek bitkiler ile F4-5 progeny sıralarını oluşturulmuş ve yine bu sıralardan amaca uygun 18 adet hat seçilmiştir. 2002 yılında kontrol çeşit ve hatlarla normal sulama ve stres sulama koşullarında 2 paralelde verim denemeleri kurulmuştur. Elde edilen veriler değerlendirildiğinde çeşit ve hatlar arasındaki verim farklılıklarının önemsiz; çırçır randımanı, lif uzunluğu, lif inceliği, lif mukavemeti farklılıklarının çok önemli olduğu saptanmıştır. Çok önemli farklılıklar gösteren çırçır randımanı, lif uzunluğu, lif inceliği, lif mukavemeti özellikleri esas alınarak 2003 yılı için 12 hat seçilmiştir. 2003 yılında kontrol çeşit ve hatlarla 2 paralelde verim denemeleri kurulmuştur. Elde edilen veriler 2002 yılı sonuçları ile paralellik göstermiş, kontrol çeşitler ile hatlar arasındaki verim farklılıklarının önemsiz; diğer farklılıkların çok önemli olduğu saptanmıştır. 2002 ve 2003 yılları verileri değerlendirilerek NMS 39/11, MSİ 30/71, NMC 14/41 ve NAB 16/22 hatları çeşit tescili amacıyla, Enstitü İntrodüksiyon Şubesine devredilmiştir.