An evaluation of the welfare in the large and small animal transportations made from Sarıkamış | Sarıkamış'tan yapılan büyükbaş ve küçükbaş hayvan nakillerinde refahın değerlendirilmesi

English. Transporting is an essential part of animal welfare and it has a special importance for a huge country like Turkey. Study aimed to evaluate the animal transports from Sarıkamış-Kars (North-east) to the other parts of the country according to rules of Ministry of Agriculture, and Rural Affairs, Turkey and European Union. Total records of 105.015 animals between the years of 2004 and 2006 were analyzed. The space allowed per animal in the vehicles calculated according to number of animals and capacity of the vehicle, and these calculations were compared with the standards of EU. The study involved an interview with the 54 drivers using a questionnaire in December 2006. Feedlot and scarifies festival were in the first places among the transportation reasons. Survey results showed that none of the vehicle has any equipment for food and water supply. Also there was no any special ventilation system and standard loading (un)loading ramp, but saw dust bedding was standard for all of them. Most of the journeys (52%) were more than 8 hours, and this was a problem for the animal welfare. Forming professional companies dealing with the animal transportation may solve the detected problems.

Turkish. Nakiller hayvan refahının önemli unsurlarından biri olup, Türkiye gibi geniş coğrafyaya sahip ülkeler için ayrı bir öneme sahiptir. Bu çalışmada Sarıkamış Tarım İlçe Müdürlüğünce yapılan sevklerin Tarım ve Köyişleri Bakanlığı ve Avrupa Birliğinin kuralları bakımından değerlendirilmesi amaçlanmıştır. 2004 ve 2006 yıllarında nakil yapılan toplam 105.015 hayvanın kayıtları analiz edilmiştir. Nakil esnasında her bir hayvan için ayrılan yer, hayvan sayısı ve aracın kapasitesi göz önüne alınarak hesaplanmış ve Avrupa Birliği kurallarıyla karşılaştırılmıştır. Çalışmada ayrıca 2006 yılının Aralık ayında 54 araç sürücüsü ile yapılan anketten de faydalanılmıştır. Besi ve kurban bayramı sebebiyle yapılan nakiller ilk sırada gelmektedir. Anket sonuçlarına göre araçlarda suluk ve yemlik olmadığı belirlenmiştir. Ayrıca araçlarda havalandırma sistemi ve yükleme rampası da bulunmamakla birlikte her araç altlık olarak kaba talaş kullanmaktadır. Yapılan nakillerin %52'si 8 saatten fazla olan mesafelere gerçekleştirilmiştir. Çalışmada tespit edilen aksaklıkların hepsi profesyonel olarak hayvan nakli ile uğraşan şirketlerin sektöre entegre olması ile çözülebilir.