The effects of nitrogen fertilization on yield and technological parameters of spring wheat | Wpływ poziomu nawożenia azotem na plonowanie i jakość technologiczną ziarna pszenicy jarej

English. The responses of 5 new cultivars of spring wheat to increasing nitrogen rates (1.2, 2.4 and 3.6 g N/pot) were investigated in the years 2005 and 2006 using Mitscherlich pots. The cultivars exhibited various reaction to the rates of nitrogen applied. In 2005, cultivars Bombona and Partyzan as well as strain NAD 403 showed significant increase in grain yield at the rate of 2.4 g N/pot, whereas the marked increase in the yield of cv. Raweta was recorded at 3.6 g N/pot. In 2006, the positive effect of fertilization on the yield of cvs Bombona, Raweta and Partyzan was observed at 2.4 g N/pot, while the highest yield of cv. Hewilla was obtained at 3.6 g N/pot. Apart from the amount, also yield quality depended on the rates of nitrogen fertilization. The increase in N rate to 3.6 g per pot resulted in the higher content of total protein and gluten in cvs Bombona, Raweta, Partyzan and Hewilla. With wheat strain NAD 403, significant increase in the content of these components was recorded at 2.4 g N/pot. The gluten and sedimentation indices were found to decrease with increasing rates of N per pot. The activity of amylolitic enzymes remained at a stable level, irrespective of the nitrogen rate applied.

Polish. Doświadczenie przeprowadzono w latach 2005–2006 w hali wegetacyjnej IUNG — PIB w Puławach posługując się wazonami Mitscherlicha (o poj. 7 kg gleby). Badano reakcję nowych odmian pszenicy jarej: Bombona, Raweta, Partyzan, Hewilla oraz rodu NAD 403 na 3 poziomy nawożenia azotem: 1,2; 2,4; 3,6 g N/wazon. Stwierdzono, że badane odmiany pszenicy wykazywały odmienną reakcję na zastosowane w doświadczeniu dawki azotu. W roku 2005 istotny wzrost plonowania przy dawce 2,4 g N/wazon wystąpił u odmian Bombona i Partyzan oraz rodu NAD 403, natomiast odmiana Raweta intensywnie wykorzystywała nawożenie 3,6 g N/wazon. W roku 2006 istotna zwyżka plonu ziarna wystąpiła przy dawce 2,4 g N/wazon u odmian Bombona, Raweta i Partyzan, natomiast odmiana Hewilla plonowała najwyżej przy dawce 3,6 g N/wazon. U wszystkich badanych odmian pszenicy wraz ze wzrostem poziomu nawożenia azotem do dawki 3,6 g N/wazon następowało istotne zwiększenie ogólnej zawartości białka i ilości wymywanego glutenu. Tylko w przypadku rodu NAD 403 zawartość substancji białkowych zwiększała się istotnie do poziomu 2,4 g N/wazon. Zwiększenie dawki azotu powodowało na ogół obniżenie jakości glutenu, a w ziarnie zebranym w roku 2006 również wartości wskaźnika sedymentacyjnego. Poziom nawożenia azotem nie miał wpływu na aktywność enzymów amylolitycznych.