Yield and quality of pot marigold (Calendula officinalis L.) seeds depending on plant density in the field | Plon i jakość nasion nagietka lekarskiego (Calendula officinalis L.) w zależności od zagęszczenia roślin w łanie

English. The field experiment (2011–2013) was focused on the assessment of the impact ofvaried plant density (20, 40, 60, 80, and 100 plants·m-2) and row spacing (25 and 40 cm) on thesize and quality of seed yields in two pot marigold cultivars. The morphological traits of pot marigoldplants and elements of the yield structure were correlated primarily with the weather conditionsprevailing over the study years, plant density, and varietal properties, but they only slightlydepended on row spacing. The highest seed yield (1895 kg·ha-1) and crude fat yield (400 kg·ha-1)were obtained in 2013 characterised by the highest precipitation rates during the period of intensiveplant growth, while the lowest values were noted in 2012 (1515 kg·ha-1 seeds and 297 kg·ha-1fat), in which the lowest precipitation values during the vegetation season were reported. Increasingplant density contributed to an increase in the plant height and a simultaneous decline in thenumber of floral heads per plant and in the thousand-seed weight. The highest seed yields fromboth pot marigold cultivars were achieved at a density of 60 plants·m-2. The content and quality offat were mainly determined by the weather conditions during the seed formation period. Favourablewater conditions combined with moderate temperatures promoted the accumulation of crudefat and linolenic acid isomers (CLNA). The quality of the seeds differed between the studied cultivars:‘Orange King’ seeds were characterised by a higher level of fat (21.1%), whereas the oilfrom the ‘Tokaj’ cultivar had a higher proportion of CLNA (49.97%). Row spacing and plantdensity did not affect the chemical composition of the seeds.

Polish. W doświadczeniu polowym (lata 2011–2013) określano wpływ zróżnicowanego zagęszczeniaroślin (20, 40, 60, 80 i 100 szt·m-2) oraz rozstawy rzędów (25 i 40 cm) na wysokośći jakość plonu nasion dwóch odmian nagietka lekarskiego. Cechy morfologiczne roślin nagietkalekarskiego i elementy struktury plonu zależały głównie od warunków pogodowych w latach badań,zagęszczenia roślin oraz cech odmianowych, natomiast w niewielkim stopniu od rozstawy rzędów.Największy plon nasion (1895 kg·ha-1) oraz największą wydajność tłuszczu surowego (400 kg·ha-1)uzyskano w 2013 r., kiedy największe opady wystąpiły podczas intensywnego wzrostu roślin, a najmniejszete wskaźniki odnotowano w 2012 r. (1515 kg·ha-1 nasion i 297 kg·ha-1 tłuszczu), którycharakteryzował się najmniejszymi opadami w sezonie wegetacyjnym. Wzrastające zagęszczenieroślin powodowało zwiększenie wysokości roślin, ale jednocześnie zmniejszenie liczby koszyczkówkwiatowych na roślinie oraz masy tysiąca nasion. Największe plony nasion obydwu odmian nagietkazapewniło zagęszczenie 60 roślin·m-2. Zawartość i jakość tłuszczu w największym stopniu różnicowałprzebieg pogody podczas formowania nasion. Korzystne warunki wodne w połączeniu z umiarkowanymitemperaturami sprzyjały gromadzeniu tłuszczu surowego oraz izomerów kwasu linolenowego(CLNA). Jakość nasion badanych odmian była zróżnicowana: nasiona ‘Orange King’ charakteryzowałysię większą zawartością tłuszczu (21,1%), a odmiany ‘Tokaj’ – większym udziałem CLNA(49,97%). Rozstawa rzędów i zagęszczenie roślin nie miały wpływu na skład chemiczny nasion.