Interspecific and Intergeneric Crossabilities of Eulophia macrobulbon (Par. & Pchb. f.) Hook. f. and E. spectabilis (Dennst.) Suresh. | ความสามารถในการผสมข้ามชนิดและสกุลของว่านอึ่ง [Eulophia macrobulbon (Par. & Pchb. f.) Hook. f.] และว่านหัวครู [E. spectabilis (Dennst.) Suresh.]

English. Interspecific and intergeneric crossabilities of Eulophia macrobulbon (Par. & Rchb. f.) Hook. f. and E. spectabilis (Dennst.) Suresh. were studied. Both terrestrial orchids were employed for intraspecific, interspecific, and intergeneric hybridizations with Geodorum attenuatum Griff. and Spathoglottis affinis de Vries. It was found that the percentage of intraspecific fruit set of these two species were 86.67 and 92.30%, respectively. Interspecific crossability between E. macrobulbon x E. spectabilis was not successful whereas cross between E. spectabilis x E. macrobulbon was 100% of fruit set. Crossability of E. macrobulbon x G. attenuatum and E. spectabilis x G. attenuatum were 21.43 and 100% of fruit set, respectively. Crosses between E. macrobulbon x S. affinis and E. spectabilis x S. affinis were not found. Chromosome counting of root tip showed that chromosome number of E. macrobulbon and E. spectabilis were 2n=48 and 2n=52, respectively.

Thai. ศึกษาความสามารถในการผสมข้ามชนิดและการผสมข้ามสกุลของว่านอึ่งและว่านหัวครู โดยนำกล้วยไม้ดินทั้งสองชนิดมาควบคุมให้มีการผสมภายในชนิด ผสมข้ามชนิดและผสมข้ามสกุลกับว่านจูงนางและเอื้องดินใบหมาก พบว่า ว่านอึ่งและว่านหัวครูที่นำมาผสมตัวเองมีการติดฝัก 86.67 และ 92.30% ตามลำดับ การผสมข้ามชนิดระหว่างว่านอึ่งและว่านหัวครู พบว่า คู่ผสมระหว่างว่านอึ่ง x ว่านหัวครูไม่เกิดฝัก ในขณะที่คู่ผสมระหว่างว่านหัวครู x ว่านอึ่งติดฝัก 100% ส่วนการผสมข้ามสกุล พบว่า คู่ผสมระหว่างว่านอึ่ง x ว่านจูงนางและว่านหัวครู x ว่านจูงนางติดฝัก 21.43 และ 100% ตามลำดับ ในขณะที่ไม่พบการติดฝักในคู่ผสมระหว่างว่านอึ่ง x เอื้องดินใบหมากและว่านหัวครู x เอื้องดินใบหมาก จากการนับจำนวนโครโมโซมจากปลายรากของว่านอึ่งและว่านหัวครู พบว่า มีจำนวนโครโมโซม 2n=48 และ 2n=52 ตามลำดับ