Genetic Analysis of Paphiopedilum myanmaricum | การวิเคราะห์พันธุกรรมของกล้วยไม้รองเท้านารีแดงสิงขร

anglais. Paphiopedilum myanmaricum is a new species in subgenus Brachypetalum recently discovered in 2017. Leaf and flower characters are very similar to Paphiopedilum josianae. This research applied RAPD (random amplified polymorphic DNA) technique to compare P. myanmaricum with 10 other species in the same subgenus. Thirty RAPD primers were screened, 7 of which were able to amplify clear polymorphic bands with sizes ranging from 180 to 2000 bp. Similarity coefficients were calculated and dendrogram was constructed by UPGMA using NTSYS (version 2.2). The results showed that 11 Paphiopedilum species in subgenus Brachypetalum could be divided into 2 clusters of 4 subgroups with similarity coefficients ranging from 0.400 to 0.850. Genetic variation was in accordance with flower characteristics of each species. Some common flower characters, however, could be identified within each subgroup. Dendrogram analysis revealed close relationship between Paphiopedilum concolor and P. concolor var. hennisianum with the highest similarity coefficients of 0.850 and between P. myanmaricum and P. josianae with similarity coefficients of 0.663. The RAPD results enable genetic assessment of P. myanmaricum among other species in subgenus Brachypetalum. Chromosome study of P. myanmaricum by Feulgen squash method indicated a chromosome number 2n = 26. This information can be applied for plant identification and breeding program.

thaï. กล้วยไม้รองเท้านารีแดงสิงขรจัดเป็นรองเท้านารีสายพันธุ์ใหม่ในสกุลย่อย Brachypetalum ที่ค้นพบในปี พ.ศ. 2560 ลักษณะใบและดอกมีความใกล้เคียงกับรองเท้านารีเหลืองสิงขร งานวิจัยนี้ใช้เทคนิคอาร์เอพีดี (random amplified polymorphic DNA) เพื่อเปรียบเทียบรองเท้านารีแดงสิงขรกับรองเท้านารีอีก 10 สายพันธุ์ในสกุลย่อยเดียวกัน เมื่อคัดกรองไพรเมอร์ 30 ไพรเมอร์ พบว่า 7 ไพรเมอร์ ให้แถบดีเอ็นเอที่ชัดเจนและมีรูปแบบต่างกันขนาด 180 - 2000 คู่เบส การคำนวณค่าดัชนีความเหมือนด้วยโปรแกรม NTSYS (เวอร์ชัน 2.2) โดยวิธีจัดกลุ่ม UPGMA พบว่า สามารถจัดกลุ่มรองเท้านารี 11 สายพันธุ์ในสกุลย่อย Brachypetalum ออกเป็น 2 กลุ่มใหญ่ 4 กลุ่มย่อย โดยมีค่าดัชนีความเหมือน 0.400 - 0.850 ความต่างทางพันธุกรรมมีความสอดคล้องกับลักษณะเฉพาะของดอกในแต่ละสายพันธุ์ อย่างไรก็ตาม ดอกภายในกลุ่มย่อยมีลักษณะทั่วไปบางประการร่วมกัน จากแผนภูมิความสัมพันธ์ พบว่า รองเท้านารีเหลืองปราจีนและรองเท้านารีเหลืองอุดรมีความสัมพันธ์ใกล้ชิดกันมากที่สุด มีค่าดัชนีความเหมือน 0.850 ส่วนรองเท้านารีแดงสิงขรและรองเท้านารีเหลืองสิงขรมีค่าดัชนีความเหมือน 0.663 ดังนั้น การใช้เทคนิคอาร์เอพีดีสามารถประเมินความสัมพันธ์ทางพันธุกรรมของรองเท้านารีแดงสิงขรกับรองเท้านารีสายพันธุ์อื่นในสกุลย่อย Brachypetalum ได้ การศึกษาโครโมโซมของรองเท้านารีแดงสิงขรด้วยวิธี Feulgen squash พบว่า มีจำนวนโครโมโซม 2n = 26 ซึ่งข้อมูลที่ได้สามารถนำไปใช้ในการวางแผนการจัดจำแนกพืชและการปรับปรุงพันธุ์ต่อไปได้