Hair Whorl and Its Relationships with Body Weight of Khao Lamphun Cattle | ลักษณะขวัญและความสัมพันธ์กับน้ำหนักตัวของโคขาวลำพูน

anglais. This study aimed to investigate phenotypic relationships between hair whorl patterns and body weight in Khao Lamphun cattle raised in Phayao Livestock Research and Breeding Center for selection as sacred oxen in the royal ploughing ceremony. Two hundred and thirty-five of Khao Lamphun female cattle were used. The first study was to determine phenotype of hair whorl patterns on the body of Khao Lamphum cattle. The most found was facial hair whorl (Kwan Nar, 94.57% then back hair whorl (Kwan Lung, 88.47%), neck hair whorl (Kwan Tapatub, 64.40%) occipital hair whorl left (Kwan Taddokmai Say) 41.35%, occipital hair whorl right (Kwan Taddokmai Kwa 29.83%) armpit hair whorl left (Kwan Rukra Say, 3.72%) and armpit hair whorl right (Kwan Rukra Kwa, 2.03%). The second study was to evaluate the relationship between cows on morphological appearance with body weight at birth and at 200 days old (weanine). Khao Lamphun cattle without facial hair whorl had birth weight and weight at 200 days old (17.82±1.67 (16) kg and 82.88±13.92 kg) not differed (P=0.05 and     P=0.51) from those with facial hair whorl (17.17±1.84 (279) kg and 80.70±13.30 kg). Cattle without back hair whorl had birth weight (17.62±1.81 (34) kg heavier than (P=0.07). but had weight at 200 day (83.71±13.64 kg) not differed (P=0.11) from those with back hair whorl (17.05±1.78 kg and 80.40±13.27 kg) Cattle without neck hair whorl (Kwan Tapatub) had birth weight at 200 days (17.00±1.80 kg and 81.24 ±13.48 kg) not differed (P=0.32 and P=0.95) those with neck hair whorl (17.19±1.79 (105) kg and 81.15 ±13.40). The results showed no relationship between the appearances of hair whorl  and body weight of Khao Lamphun cattle raising at Phayao Livestock Research and Breeding Center.

thaï. การศึกษานี้มีจุดประสงค์เพื่อประเมินความสัมพันธ์ระหว่างรูปแบบของขวัญกับน้ำหนัก  ในโคขาวลำพูนที่เลี้ยงในศูนย์วิจัยและบำรุงพันธุ์สัตว์พะเยา สำหรับคัดเลือกเป็นพระโคที่ใช้ในงานพระราชพิธีจรดพระนังคัลแรกนาขวัญ โดยเก็บข้อมูลจากโคขาวลำพูนเพศเมีย จำนวน 295 ตัว มีอายุ 2-4 ปี การศึกษาที่ 1: ตรวจสอบลักษณะการปรากฏของขวัญที่แสดงออกบนร่างกายโคขาวลำพูนแม่พันธุ์พบว่า รูปแบบขวัญที่พบมากที่สุด คือ ขวัญหน้า (ร้อยละ 94.58) รองลงมา คือ ขวัญหลัง (ร้อยละ 88.47) ขวัญตะพายทับ (ร้อยละ 64.41) ขวัญทัดดอกไม้ซ้าย (ร้อยละ 41.34) ขวัญทัดดอกไม้ขวา (ร้อยละ 29.83) ขวัญรักแร้ซ้าย (ร้อยละ 3.73) และขวัญรักแร้ขวา (ร้อยละ 2.03) ตามลำดับ การศึกษาที่ 2: ประเมินความสัมพันธ์ระหว่างโคที่ปรากฏและไม่ปรากฏ ขวัญบนร่างกายต่อน้ำหนักร่างกายลูกโคแรกเกิดและการเจริญเติบโตเมื่อเลี้ยงถึงอายุหย่า 200 วัน ผลการศึกษาพบว่า โคที่ไม่ปรากฏขวัญหน้ามีน้ำหนักแรกเกิด และน้ำหนักที่อายุ 200 วัน (17.82±1.67 กิโลกรัม และ 82.88±13.92 กิโลกรัม) ไม่แตกต่างกัน (P=0.15 และ P=0.51) กับโคที่ปรากฏขวัญหน้า (17.17±1.84 กิโลกรัมและ 80.70±13.30 กิโลกรัม) โคที่ไม่ปรากฏขวัญหลังมีน้ำหนักแรกเกิด (17.62±1.81 กิโลกรัม) มากกว่า (P=0.07) แต่มีน้ำหนักที่อายุ 200 วัน (83.71±13.64 กิโลกรัม) ไม่แตกต่างกัน (P=0.11) กับโคที่มีขวัญหลัง  (17.05±1.78 กิโลกรัม และ 80.40±13.27 กิโลกรัม)   โคที่ปรากฏขวัญตะพายทับมีน้ำหนักแรกเกิดและ น้ำหนักที่อายุ 200 วัน (17.00±1.80 กิโลกรัม และ 81.24±13.48 กิโลกรัม) ไม่แตกต่าง (P=0.32 และ P=0.95) กับโคที่ไม่ปรากฏขวัญตะพายทับ (17.19±1.79 กิโลกรัม และ 81.15±13.40 กิโลกรัม)  ผลการศึกษาแสดงให้เห็นถึงความสัมพันธ์กันระหว่างการปรากฏของขวัญที่ตำแหน่งต่างๆ ของร่างกายโคกับน้ำหนักตัวที่อายุแรกเกิด (0 วัน) และอายุหย่านม (200 วัน) ในโคขาวลำพูนเพศเมียที่เลี้ยง ณ ศูนย์วิจัยและบำรุงพันธุ์สัตว์พะเยา