Beta-jonon jako potencjalny lek przeciwnowotworowy | Beta-ionone as a potential anticancer drug

польский. Obecnie w krajach wysoko rozwiniętych obserwuje się wzrost zachorowalności na nowotwory. Ze względu na wzrastające koszty leczenia kładzie się coraz większy nacisk na chemoprewencję, czyli działanie mające na celu zapobieganie lub hamowanie procesu nowotworzenia. Wiadomo od wielu lat, że takie właściwości ma dieta bogata w owoce, warzywa i przyprawy. Ostatnie badania pokazują, że występujący w wielu roślinach beta-jonon, który do tej pory miał zastosowanie głównie w przemyśle perfumeryjno-kosmetycznym, może okazać się potencjalnym czynnikiem przeciwnowotworowym. Przedstawiona praca stanowi przegląd przeprowadzonych badań in vitro i in vivo nad użyciem tego związku w zwalczaniu szerokiej gamy nowotworów. Jego duża skuteczność stwarza nadzieją na możliwość szerszego zastosowania w profilaktyce i leczeniu chorób onkologicznych.

Английский. Nowadays cancer is the leading cause of death in more economically developed countries. Cancer chemoprevention is a term used to describe application of substances to stop or impede the development of cancer. As is well known, the diet rich in fruit, vegetables and spices exhibits these properties. Numerous phytochemicals derived from edible plants have been reported to interfere with a specific stage of the carcinogenic process. Recent studies show that beta-ionone found in many plants may be a potential anticancer agent. Until now it has been mainly used the in perfumery-cosmetic industry This review describes the anticancer activity of beta-ionone demonstrated against a wide variety of tumors and is based on numerous in vitro and in vivo experiments. High efficiency of beta-ionone gives hope for its broader application in prevention and treatment of cancer.