The effect of municipal sewage sludge on the content, use and mass ratios of some elements in spring barley biomass

польский. Komunalne osady ściekowe zawierają znaczne ilości makroelementów oraz mikroelementów niezbędnych w żywieniu roślin. Przy zmniejszającym się stosowaniu nawozów naturalnych i organicznych istnieje potrzeba poszukiwania alternatywnych źródeł substancji organicznej, będącej substratem do reprodukcji próchnicy glebowej. W doświadczeniu łanowym przeprowadzonym na glebie cienkiej o odczynie obojętnym, porównano działanie jednorazowego zastosowania komunalnych osadów ściekowych w dawce 5,34 Mg⋅ha–1 s.m. z równoważną dawką nawozów mineralnych. Rośliną testową był jęczmień jary. Po zastosowaniu komunalnych osadów ściekowych stwierdzono niewielkie, korzystne zmiany właściwości chemicznych gleby. Komunalny osad ściekowy wpłynął na zwiększenie plonu ziarna i słomy jęczmienia jarego odpowiednio o: 14 i 13% w stosunku do obiektu z nawożeniem mineralnym. Jęczmień jary nawożony osadami ściekowymi zawierał więcej składników w porównaniu do uprawianego na samych nawozach mineralnych. Wykazano, że zastosowanie komunalnych osadów ściekowych do gleby wpłynęło istotnie na zwiększenie pobrania składników przez jęczmień jary. W największej ilości pobrane zostało Fe, następnie w kolejności Al, Mn, a najmniej Co. Wykorzystanie Fe, Mn, Co i Al z osadów ściekowych przez jęczmień jary kształtowało się na poziomie odpowiednio: 6,0; 4,7; 0,7 i 0,7% ilości zastosowanej do gleby z tym odpadem. W biomasie jęczmienia jarego analizowane stosunki masowe Fe:Mn, Fe:Al, Mn:Co były znacznie szersze w słomie niż w ziarnie. Z punktu widzenia wartości paszowej ziarna wartość proporcji Fe:Mn w ziarnie i słomie była większa od optymalnej.

Английский. Municipal sewage sludge contains considerable amounts of macro and microelements essential for plant nutrition. With decreasing use of natural and organic fertilizers, there is a need to search for alternative sources of organic matter (which is a substrate for humus reproduction). In a field experiment carried out on heavy soil with neutral reaction, the effect of single application of municipal sewage sludge in a dose of 5.34 Mg·ha−1 DM was compared to an equivalent dose of mineral fertilizers. The test plant was spring barley. After application of municipal sewage sludge, slight positive changes in the chemical properties of the soil were observed. The sewage sludge increased the yield of spring barley grain and straw by, respectively, 14 and 13% in relation to treatment with mineral fertilization. Spring barley fertilized with sewage sludge contained more elements than barley grown only on mineral fertilizers. It was shown that application of municipal sewage sludge to the soil had a significant effect on increase in nutrient uptake by spring barley. Fe was taken up in the highest amount, followed by Al and Mn, and Co was taken up in the smallest amounts. Utilization of Fe, Mn, Co and Al from sewage sludge by spring barley was at 6.0, 4.7, 0.7 and 0.7%, respectively of the amount applied to the soil with this waste. The mass ratios (Fe:Mn, Fe:Al, Mn:Co) analyzed in spring barley biomass were much wider in straw than in grain. In terms of grain feed value, Fe:Mn ratio in grain and straw was greater than optimum.

польский. jęczmień jary , plony , osad ściekowy , pobranie, Fe, Mn, Co, Al

Английский. spring barley; yields; sewage sludge; uptake; Fe; Mn; Co; Al

14

99-105

2