REGENERATING CAPACITY OF HAWTHORN CUTTINGS | ДОЛАНА ҚАЛЕМШЕЛЕРІНІҢ РЕГЕНЕРАТИВТІК ҚАБІЛЕТІ | РЕГЕНЕРАЦИОННАЯ СПОСОБНОСТЬ ЧЕРЕНКОВ БОЯРЫШНИКА

Английский. The article presents material on vegetative reproduction of five species of hawthorn in greenhouse conditions in the south-east of Kazakhstan. To collect green cuttings, the time frame was determined, covering the period of formation of annual shoots before the start of their branching. The root-forming process in various species of hawthorn was uneven. Thus, the first small roots were formed in C. sanguinea Pall., And C. dahurica Koehne (heteroauxin 100 mg / l and 150 mg / l) at the same time, callus was just formed in other species. Taking C. almaatensis Pojark as an example. (heteroauxin 100 mg / l) with any types of cuttings, the tendency to a decrease in the percentage of rooting from May to July remains: 25-16% - closed; 24-16% - open; 23-14% are coarse. The heterogeneity of the process of root formation in the studied plants was experimentally revealed. In general, the level of rooting of green cuttings of the studied hawthorn species was found to be low, ranging from 6 to 32%. The best period for pruning hawthorn is the second decade of May. On the territory of Kazakhstan, hawthorn can be introduced into cultivation in all regions, but at the same time, the rules for the release of seeds, taking into account the forest seed zoning, can be observed. In forestry, the main and priority method of reproduction is seed. Seed propagation has a number of advantages over vegetative propagation: high viability, good adaptation of seed plants to new growing conditions and low cost of planting material. Vegetative reproduction is used to maintain maternal traits.

казахский. Мақалада Қазақстанның оңтүстік-шығысындағы жылыжайларда долананың бес түрін вегетативті көбейту туралы материалдар ұсынылған. Жасыл қалемшелерді жинау үшін, оларды бұтақтану басталғанға дейін жылдық өсінділердің қалыптасу кезеңін қамтитын күндер анықталды.  Қалемшені отырғызу алдында ынталандыру үшін келесі өсу заттары қолданылды: гетероауксин (100, 150 мг/л) және корневин (100, 150 мг/л) 24 сағат экспозицияда; қарапайым су тәжірибеде бақылау ретінде қызмет етті. Тәжірибе жүзінде зерттелген өсімдіктердегі тамыр түзу процесінің гетерогендігі анықталды. Жалпы, зерттелген долана түрлерінің жасыл қалемшелерінің тамырлану деңгейі төмен болып шықты және 6-дан 32% -ға дейін. Долананың қалемшелерін кесу үшін ең жақсы кезең - мамырдың екінші он күндігі. Қазақстан аумағында долананы барлық облыстардағы орман алқаптарына енгізуге болады, бірақ бұл ретте орман тұқымдарын аудандастыруды ескере отырып, тұқымдарды жіберу ережелерін сақтауға болады. Орман шаруашылығында көбеюдің негізгі және басым әдісі тұқым болып табылады. Тұқымның көбеюі вегетативті көбеюге қарағанда бірқатар артықшылықтарға ие: жоғары өміршеңдік, тұқым өсімдіктерінің жаңа өсу жағдайларына жақсы бейімделуі және отырғызу материалының төмен құны. Вегетативті көбею аналық белгілерді сақтау үшін қолданылады.

Русский. В статье представлен материал о вегетативном размножении пяти видов боярышника в тепличных условиях юго-востока Казахстана. Для сбора зеленых черенков определяли сроки, охватывающие период формирования однолетних побегов до начала их ветвления. Корнеобразовательный процесс у различных видов боярышника протекал неравномерно. Так, первые небольшие корни образовались у C. sanguinea Pall., и C. dahurica Koehne (гетероауксин 100 мг/л и 150 мг/л) в это же время у остальных видов каллюс только образовался. На примере C. almaatensis Pojark. (гетероауксин 100 мг/л) при любых типах черенков сохраняется тенденция к уменьшению процента укореняемости от мая до июля: 25-16% - закрытые; 24-16% - открытые; 23-14% - порослевые. Экспериментально выявлена неоднородность процесса корнеобразования у изученных растений. В целом, уровень укоренения зеленых черенков изученных видов боярышника оказался низким и составляет от 6 до 32%. Лучший период для обрезки боярышника - вторая декада мая. На территории Казахстана боярышник можно вводить в культуру во всех областях, но при этом можно соблюдать правила отпуска семян с учетом лесосеменного районирования. В лесном хозяйстве основным и приоритетным методом размножения является семенной. Семенное размножение имеет ряд преимуществ перед вегетативным размножением: высокая жизнеспособность, хорошая адаптация семенных растений к новым условиям произрастания и низкая стоимость посадочного материала. Вегетативное размножение используется для сохранения материнских признаков.