تأثیر دما روی پراسنجه های جدول زندگی (Aphidius matricariae (Hym.: Braconidae، پارازیتـــــــوئید مهم شته کاهو، (Nasonovia ribisnigri (Hem.: Aphididae
2019
افروز فارسی | فرحان کچیلی | محمدسعید مصدق | آرش راسخ
تأثیر دما روی پراسنجه های جدول زیستی پارازیتوئید Aphidius matricariae Haliday، روی شتة کاهو Nasonovia ribisnigri Mosely، در 5 دمای 15، 20، 22، 25 و 1±27 درجة سلسیوس، رطوبت نسبی 5±65 درصد و دوره نوری 16 ساعت روشنایی و 8 ساعت تاریکی بررسی شد. پراسنجه های جدول زیستی بر اساس روش جدول زندگی سن- مرحله رشدی، دو جنسی برآورد شدند. علاوه بر این، به منظور برآورد واریانس، میانگین و خطای معیار پراسنجه های جمعیت از روش بوت استرپ استفاده شد. تمام پراسنجههای برآورد شده به مقدار قابل ملاحظه ای تحت تأثیر دما قرار گرفتند. در دمای 27 درجة سلسیوس، پورههای N. ribisnigri نتوانستند بر روی برگ ها مستقر شوند و بقا داشته باشند. بنابراین هیچگونه مومیایی تشکیل نشد. افزایش دما سبب کاهش طول دوره رشدی پیش از بلوغ پارازیتوئید از 21/21 روز (15 درجة سلسیوس) به 19/11 روز (25 درجة سلسیوس) شد. طول دوره تخمریزی به ترتیب در دماهای 15، 20، 22 و 25 درجة سلسیوس 12/0±21/15، 10/0±47/9، 05/0±91/5 و 09/0±6/5 روز بود. بهطور مشابه، در دماهای ذکر شده، تعداد مومیاییها به طور میانگین 6/12±74/249، 8/12±72/192، 2/6±15/105 و 0/7 ±3/102 شمارش شدند. بیشترین نرخ ذاتی افزایش جمعیت (r) و بیشترین نرخ متناهی افزایش جمعیت (λ) بهترتیب 251/0 و 285/1 (روز-1) در دمای 20 درجة سلسیوس بهدست آمد. اگرچه در میزان پراسنجههای نرخ ذاتی افزایش جمعیت و نرخ متناهی افزایش جمعیت دماهای 20، 22 و 25 درجة سلسیوس، اختلاف معنیداری مشاهده نشد. همچنین بیشترین نرخ خالص تولیدمثل (R0) 06/123 (نتاج/ فرد) و کوتاهترین طول دوره یک نسل جمعیت (T) (98/13 روز) به ترتیب در دماهای 15 و 25 درجة سلسیوس مشاهده شد. بر اساس نتایج بدست آمده، به نظر میرسد، دامنة دمایی 20-25 درجة سلسیوس به عنوان دمای مناسبی به منظور کنترل زیستی شته کاهو با استفاده از زنبور A. matricariae باشد.
显示更多 [+] 显示较少 [-]