PL: Wybrane składniki odżywcze w całodziennych racjach pokarmowych młodzieży o prawidłowej i nieprawidłowej gospodarce żelazem | EN: Selected nutrients in middle school students`s food ration with normal and abnormal iron health status

abstractPL: Nawyki żywieniowe oraz styl życia każdego człowieka determinują dobry stan zdrowia. Dojrzewanie młodzieży to czas, gdzie kształtują się wszelkie zachowania prozdrowotne ale także działania niosące ryzyko wystąpienia chorób żywieniowo zależnych. Bardzo ważna jest w tym okresie edukacja żywieniowa, pozwalająca na dokonywanie właściwych wyborów żywieniowych. Niedobór jak i nadmiar wybranych składników odżywczych może być przyczyną powstawania chorób, w tym rowoju anemii. Niedokrwistość z niedoboru żelaza stanowi istotny problem wśród młodzieży, szczególnie narażone na tę chorobę są młode dziewczęta. Badania zrealizowano w 2017 roku w ramach projektu ,,Zdrowy Gimnazjalistaʺ. Udział w projekcie wzięło 464 uczniów szkół gimnazjalnych we Wrocławiu. Badania obejmowały analizę składu ciała metodą impedancji bioelektrycznej oraz pomiar ciśnienia tętniczego krwi. Wykonano również badania biochemiczne krwi wybranych wskaźników i dokonano pomiarów antropometrycznych. Ocenę sposobu żywienia przeprowadzono z uwzględnieniem 24 godzinnego wywiadu żywieniowego. W programie Dieta 5 obliczono wartość energetyczną całodziennych racji pokarmowych oraz zawartość wybranych składników odżywczych. Wyniki przedstawiono za pomocą średniej lub mediany i porównano z normami oraz zaleceniami na poziomie średniego zapotrzebowania grupy lub wystarczającego spożycia. Racje pokarmowe młodzieży nie spełniały norm na energię i węglowodany. Stwierdzono również niedobory folianów, mających korzystny wpływ na gospodarkę żelazem we krwi. Dzieci spożywały napoje izotoniczne typu Oshee, wzbogacane w mikro oraz makroelementy. Wpływało to na poziom żelaza oraz witamin z gr. B u młodzieży.

abstractEN: Eating habits and the lifestyle of every person determine good health. Youth maturation is the time when all health-related behaviors are shaped but also activities that carry the risk of eating-dependent diseases. During this period, nutritional education is very important to make the right food choices. Deficiency as well as excess of selected nutrients may cause disease, including anemia. Iron deficiency anemia is a significant problem among adolescents, young girls who are particularly exposed to this disease. Studies were conducted and was carried out in 2017 as part of the "Zdrowy Gimnazjalista" project. There were 464 students who took part in this project. The research included body composition analysis using the bioelectrical impedance method and measurement of blood pressure. Biochemical blood tests of selected indicators were also performed and anthropometric measurements were made. Evaluation of the diet was carried out with 24-hour nutritional follow-up. Program ˶Dieta 5ʺ calculated the energy value of all-day food rations and the content of selected nutrients. The results were presented by median and compared with norms and recommendations at the level of group average demand or sufficient consumption. The food rations of the youth did not meet the standards for energy and carbohydrates. Folate deficiencies have also been found that have a beneficial effect on the iron health status in the blood. The children consumed isotonic drinks (Oshee), enriched with micro and macro elements., which influenced the level of iron and vitamins from the group. B in adolescents.

status: finished