PL: Zmienność ekotypów miotły zbożowej (Apera spica venti) w kontekście zwalczania gatunku | EN: Variability of common windgrass (Apera spica-venti) ecostypes in context of control this weed species

abstractPL: W pracy badano, czy zmienność morfologiczna miotły zbożowej, jej płodność oraz reakcja na wybrane herbicydy zależy od miejsca występowania chwastu. Doświadczenia przeprowadzono w warunkach terenowych, laboratoryjnych i szklarniowych. Z plantacji zbóż z różnych miejsc Polski pobrano próby składające się z osobników miotły zbożowej, które posłużyły jako materiał bazowy do dalszych badań oraz próbki gleby. Zebrane próbki gleby poddano analizie laboratoryjnej pod względem zasobności w składniki pokarmowe i odczynu, a okazy miotły zbożowej poddano pomiarom biometrycznym. Badania wykazały dużą zmienność morfologiczną pomiędzy ekotypami chwastu zwłaszcza w kontekście wysokości roślin oraz liczby wytwarzanych ziarniaków. Na ziarniakach uzyskanych z zebranych okazów przeprowadzono doświadczenie oceniające zdolność kiełkowania oraz dynamikę kiełkowania poszczególnych ekotypów. Badanie przeprowadzono w trzech wariantach w różnych warunkach termiczno-świetlnych. Wyniki pokazały, że najkorzystniejszymi warunkami dla kiełkowania miotły zbożowej jest temperatura 20⁰C oraz zmienne naświetlenie w cyklu 12h. Dodatkowo wykazano, że czynnikiem najbardziej różnicującym kiełkowanie ziarniaków jest dostęp do światła lub jego brak. Zaobserwowano niejednolite parametry zdolności kiełkowania oraz dynamiki kiełkowania pomiędzy ekotypami. Doświadczenie szklarniowe polegało na opryskiwaniu miotły zbożowej herbicydami: Autumn 10 WG, Nomad 75 WG, Axial 50 EC, Puma Uniwersal 069 EW, Lentipur Flo500 SC i Stomp Aqua 455 CS oraz oceny stopnia uszkodzenia roślin. Ogólnym wnioskiem wysuniętym po przeprowadzeniu eksperymentu było to, że najmniej skuteczne okazały się herbicydy sulfonylomocznikowe, po użyciu których wyszczególniono ekotypy potencjalnie odporne. Herbicydy doglebowe wykazywały najwyższą skuteczność. Stopień uszkodzenia przez herbicydy poszczególnych ekotypów był zróżnicowany. Udowodniono, że miejsce występowania miotły zbożowej wpływa na jej morfologię, płodność, zdolność kiełkowania a w konsekwencji stopień wrażliwości na środki chwastobójcze.

abstractEN: The study explores whether morphological changes in common loose silky-bent, its fertility and its reaction to certain herbicides are dependent on theplaces where the weeds occur. Experiments were carried out in outdoor, laboratory and greenhouse conditions. Samples were taken from crop plantations from various regions of Poland and these samples served as the base material for further tests and for soil samples. The soil samples that were collected were analysed in the laboratory with regard to the amount of nutrients they contained and their chemical reaction, and samples of loose silky-bent underwent biometric measurement. The research revealed large morphological differences between the ecotypes of the weeds, particularly with regard to the height of the plants as well as the number of seeds they produced. Experiments were carried out on the seeds taken from the samples that had been collected in order to evaluate their ability to germinate and the dynamics of germination of particular ecotypes. Three versions of the tests were carried out in different thermal-light conditions. The results indicated that the most beneficial conditions for the germination of loose silky-bent are temperatures of 20 degrees celcius and variable light on a 12 hour cycle. Additionally, it emerged that the factor which led to the greatest difference in the germination of the seeds is access to light or lack of light. Irregular parameters of the ability to germinate as well as the dynamics of germination between ecotypes were also observed. The greenhouse experiments involved spraying the loose silky-bent with the following herbicides: Autumn 10 WG, Nomad 75 WG, Axial 50 EC, Puma Universal 069 EW, Lentipur Flo500 SC and Stomp Aqua 455 CS and assessing the degree of damage to the plants. The general conclusion drawn from the experiment was that sulfonylureas herbicides proved to be the least effective, after the use of which it was possible to decide which particular ecotypes could potentially be resistant. Herbicides which were put into the soil proved to be the most effective. The degree of damage suffered by particular ecotypes due to herbicides varied. It was proved that the location of loose silky-bent has an effect on its morphology, fertility, ability to germinate and in consequence its degree of sensitivity to weed-killing substances.

status: finished